GJUHĖ PROGRAMIMI - C DHE C++ Ketu do t'gjeni
- Gjuhen e programimit
- Nivelet e gjuhes
- Gjuha programuese C
- Historia
- Procesi i ndėrmjetsimit njeri-makinė
- Gjuha programuese C++
- Historia
- Procesi i ndėrmjetsimit njeri-makinė
- Elementet e gjuhes C++
Gjuha programuese ėshtė njė vegėl informatike e pėrpiluar nga operacionet matematikore qė shėrben pėr tė shkruar domene tė cilat pėrcillen nė veglat (makinat vizuale konvertuese) pėr tė fituar kode nė gjuhėn e makinės. Pėrndryshe gjuha programuese ėshtė njė gjuhė e shkruar e cila nuk flitet dhe qė pėrmban nje bashkėsi tė rregullave e qė shėrben si vegėl pėr komunikimin nė mes tė programuesėve, zhvilluesve dhe makinave intelegjente (zakonisht komjuteri) apo gjėsendi qė ėshtė nė gjendje tė kuptojė atė gjuhė. Me ndihmen e tyre pėrpilohen vegla dhe programe informatike mė tė zhvilluara qė luhen nga veglat elektronike tė dirigjuara nga mikroprocesorėt.
Pėr gjuhėt programuse flite nė rastet kur pėrdoret njė bashkėsi e pėrpiluar nga disa fjalė-urdhėresa e komanda (zakonisht me prejardhje nga anglishtja) dhe disa rregulla tė pėrdorimit tė tyre. Me ndihmėn e kėsaj bashkėsie pregatite njė program sipas tė cilit vepron makina, sistemi operes i makinave intelegjente apo gjėsend tjetėr qė ka aftėsi tė i lexoi programin e pregatitur. Nivelet e gjuhės Gjuhė programimi ėshtė gjuhė e cila pėrmban nje bashkėsi tė rregullave me anė tė cilave i urdhėrojme kompjuterat tė bejne diēka ose i japim udhezime. Varėsisht nga sasia e rregullave, e udhėresave, e komandave dhe aftėsit e kombinimit tė tyre pra varėsisht nga afėrsia e tyre me gjuhėn e makinės apo tė njeriut, flite pėr gjuhė tė nivelt tė lartė (makinore) apo tė ultė (gjuhėt njerzore)
Gjuha programore ėshtė nė nivel mė tė lartė se gjuha makinerike e cila pėrbėhet prej bitave (binary digits) , 1 dhe 0 dhe tė cilėn nė fakt e "kupton" procesori i kompjuterit dhe me anė tė cilės nė kohėt e hershme te informatikės janė zbatuar programet e para. Mirėpo, pasiqė gjuha makinerike ėshtė e veshtire pėr t“u kuptuar dhe zbatuar, dhe eshtė e veshtire qė komandat (udhezimet) tė mbahen mend (ēdo udhezim duhet tė shėnohet me anė te numrave 1 dhe 0), vjen deri te krijimi i gjuhėve programore tė cilat nė fakt janė pėrkthim i urdherave me bita (1 dhe 0) nė njė gjuhė qė mundet tė mbahet nė mend leht dhe me anė tė sė cilės mund tė programohet.
Gjuhėt programore zakonisht pėrmbajn shprehje nė gjuhėn angleze. Pėr shembull:
Pra kėtu, fjalėn if pjesa procesuese (procesori) e kompjuterit automatikisht e "pėrkthen" ne BIT-a (ang. binary digits). P.sh.: 101010101000.
Ky "pėrkthim" bėhet me anė tė njė pjese tė gjuhės programore qė poashtu ėshtė softuer(program) qė quhet perpilues(ang. compiler-perpilues,perpunues). Perpiluesi pra, bėn "pėrkthimin" e shprehjeve siē janė if-then nė BIT-a(101010101) tė cilat i kupton kompjuteri.
Sot, janė njė numėr i konsiderueshėm i gjuhėve programore. Ndėr gjuhėt mė tė njohura janė: C, C++, Java, Pascal, Delphi etj...
nėse (a>2) atėher a=3; ku dhe janė fjalė qė prej gjuhės angleze pėrkthehen sikur: if then
if (a>2) then a=3; C (gjuhė programimi) C ėshtė njė gjuhė programimi kompjuterike me qėllime gjenerale, e strukturuar nė blloqe, procedurale, imperativ e zhvilluar nė 1972 nga Dennis Ritchie nė Bell Labs pėr tė pėrdorur me sistemin operativ Unix. C u pėrdor pėr tė rishkruajtur njė version tė herėt tė Unix qė ishte shkruajtur nė Assembler. Ai ėshtė pėrhapur nė shumė platforma tė tjera. Megjithėse pėrdorimi i shumtė ishte pėr software sistemesh, C-ja pėrdoret tani edhe nė zbatime (zbatime programesh). C-ja ka influencuar edhe gjuhė tė tjera shumė tė famshme, sidomos C++.
C ėshtė gjuhė programimi e krijuar nė vitin 1972 nga Dennis Ritchie nė AT&T Bell Labs. Ritchie ka pagėzuar gjuhėn e re i cili e ka thirur C, thjeshtė sepse nė atė kohė ishte nė pėrdorim gjuha e programimit e quajtur B.
Gjuha C ėshtė e njohur sepse ėshtė ndėr tė parat qė futi idenė e punės me anė tė strukturave tė pėrgjithshme ne programim dhe pėr ketė arsye themi se ėshtė njė gjuhė proceduriale programimi.
Tė gjitha gjuhėve programuese pėr komunikim me procesorėt ju nevojitet njė pėrkthyes (nė tekniken e programimit: kompilator) dhe njė intepretues. Kompilatori i pregatit pėr procesorin instruksionet e shkruara nga programuesi nė atė mėnyrė qė keto instruksione tė lexohen dhe me pas ekzekutohen nga makina/kompjuteri.
Cdo platformė e caktuar ka nevojė pėr kompilatorin pėrkatės. Kjo ėshtė karakteristikė pėr tė tėra gjuhėt e kompiluara. Njė program i shkruar/koduar nė njė nga keto gjuhė si: C, Java, ose PERL ėshtė thjesht njė tekst i cili konsiston njė koncept tė shumės tė fjalėve nė gjuhėn angleze. Ne kemi pėrdorun disa programe speciale tė quajtura kompajller, ose interpreter/ues pėr tė pėrkthyer njė program nė maqinėn tuaj nė program-ekzekutues dhe tė gatshėm pėr punė. Ajo ėshtė njė text format i cili pėrmban instrukcione tė shkruara nė high-level gjuhė tė programimit qė do tė konvertohet nė formatin binarė pas kompajllimit. Kodi pas kompajllimit quhet kodi binar (binary code) mirėpo programi nė text format tė cilėn shpjeguam mė lartė quhet burimi i kodit (source cod)
Elementi mė i vogėl i njė kodi binar quhet bit apo "from binary digit" i cili mund tė ketė vlerėn apo "value" 0 ose 1. Nuk duhet ngatėrruar me byte i cili pėrbehet nga 8bit njėri pas tjetrit, ndėrsa half a bye (4bits) ėshtė njė nibble apo cimbisje.
C ėshtė njė relativitet i vogėl i gjuhėve programiese e cila ju bėn tė ndjeheni mė i lirė, ju nuk duhet tė mbani mend shumė komanda tė C-sė qė tė filloni tė programoni nė C. Pėr ato tė cilėt kėrkojnė lehtėsi dhe elegancė nė njė high-level gjuhė programuese, gjuha programuese C ėshtė mė e mira, dhe gjuha mė stabile nė egzistim deri mė tani. Nė fakt C ju lejon tė kontrolloni kompjuterin tuaj nė "hardwer" dhe periferik pėr atė gjuha programuese C ėshtė thirun high-level gjuhė programuese, sepse ju mundėson shumė gjėra tė vlefshme.
Shumė gjuhė tjera tė vlerėsuara si high-level(te nivelit te larte) janė bazuara nė C, pėr shembull PERL ėshtė njė gjuhė programuese e cila pėrdorėt nė shumė raste nėpėr World Wide Web (WWW) pėr dizajnimin nė Internet. Perli nė fakt huazon shumė lloje kryesore nga gjuha programuese C. Nė qoftė se ti e kupton C, atėher pėr tė mėsuar PERL tė duhet 1 ditė, sepse kodi ėshtė gati i njejtė. Njė shembull tjetėr ėshtė gjuha programuese quajtur C++ orientuar nga objekti pėr programim shumė lehtė, nė kėtė temė ndėrhyn dhe gjuha programuese JAVA e cila ėshtė shumė e lehtė kur ju dini tė programoni nė C.
C dhe ANSI- standardi.
Nė shumė vite standardi de facto pėr gjuhėn programuese C ishte K&R standardi simbas librit tė C programimit i cili ėshtė shkruar nga Brian Kernighan dhe Dennis Ritchie nė vitin 1978, atėherė ka pasur shumė ndryshime jo-zyrtare pėr tė krijuar gjuhėn programuese C e cila ėshtė prezentuar nė K&R standarde.
Ato janė friguar se do tė humbin portabilitetin e C 'sė, dhe njė grupė vendorėsh dhe programues tė softwerit kėrkuan tė krijojnė ANSI (American National Standards Institute) i cili ėshtė pėr krijimin e standardit C krijuar nė vitin 1989 dhe quajtur si ANSI standard pėr gjuhėn programuese C. Ansi standardi pėr tė zmadhuar C dhe K&R standardet definon njė grupė e cila jep C funkcionet dhe mund tė gjinden nė ANSI C standard library. Tash mė C kompajllerėt veē kanė librarinė standarde dhe kanė tė inkluduara disa kompajllera pėr funkcione speficike.
Hardwer pėr C.
ēfarė do kompjuteri i cili ka mundėsim pėr tė pėrmbajtun njė C kompilator ėshtė nė regull (C kompajlleri duhet tė pėrmbajė dhe ANSI standardin). Mė shumė mund tė keni njė PC nė tavolinėn tuaj me 286PC me disk tė fortė deri mė 50mb, dhe 1mb memorjė(ram) ėshtė njė hardwer minimal pėr tė punuar nė njė kompajller bazuar nėn DOS.
Softwer pėr C.
Nė qoftė se pėrdor njė maqinė nėn Unix atėherė ju vetėm keni kompajller tė inkluduar nė maqinėn tuaj, pra me kėtė preferojmė tė pėrdorni gjuhėn programuese C nėn Unix. Historia Procesi i ndėrmjetsimit njeri-makinė Gjuha Programuese C++ Gjuha programuese C ėshtė njė gjuhė elektronike qė hynė nė kategorin e gjuhėve t nivelit tė lartė. me programet e pregatitura nė kėtė juhė ėshtė i mundėshėm komandimi i paisjeve plotėsues tė jashtme dhe tė brendshme tė logaritėsve.
C ėshtė gjuhė programuese. C'ja ėshtė fjala e parė krijuar nė vitin 1972 nga Dennis Ritchie nė AT&T Bell Labs. Ritchie ka pagėzuar gjuhėn e re i cili e ka thirur C, thjeshtė sepse nė atė kohė ka egzistuar veē gjuha programuese e cila e ka pasur emrin B, dhe ky e ka quajtur C.
Gjuha programuese C ėshtė njė shkallė e lartė e gjuhėve programuese, nė fakt C ėshtė njė gjuhė mė e popullarizuar nė strukturat gjenerale tė gjuhėve programuese.
Pse thuhet se gjuha programuese C ėshtė gjuhė e lehtė? Sepse C ėshtė shumė lehtė pėr tu lexuar, ėshtė shum e lehtė pėr tu mirėmbajtun, dhe ėshtė e pėrshtatėshme me thuajse tė gjitha platformat e komjuterve.
Gjuha programuese C pėr personat qė zotėrojnė anglishten ėshtė si tė flasin me njė person tė posaqėm me disa krarakteristika.
Tė gjitha gjuhėve programuese pėr komunikim me procesorėt ju nevojitet njė pėrkthyes (nė tekniken e programimit: kompajler) dhe njė intepretues. Pėrkthyesi (kompajler) i pregatit pėr procesorin instruksionet e shkruara nga programuesi nė atė mėnyrė qė ato istruksione tė lexohen me njė shpejtėsi mė tė madhe nga intepretuesi gjatė ekzekutimit tė tyre.
Makinat tė ndryshme mund tė kenė nevojė pėr kompajllera tė ndryshėm pėr tu pėrbėrė akcioni tė cilin ju e keni zgjedhur, Unė pėr shembull pėrdori Microsoft's C kompajllerin pėr tė kompiluar programe nė kėtė libėr tė cilėn bėj teste pėr programim, mirėpo nė qoftė se mė duhet tė ekzekutoj C programet nė Unix-workstation atėher pėrdori tjetėr C kompajller pėr tė kompajlluar njė fajll apo program tė tillė nė gjuhėn programuese C, pra me kėtė shpjegim kuptuat se C nuk ėshtė vetėm gjuhė programuese e cila pėrdoret vetėm nė Linux, mirėpo mund tė pėrdorėni nė ēfarė do platforme qė keni nevojė mirėpo duhet tė merrni parashyshė kompajllerin.
Sidoqoftė, njė program punuar nė kompjuter i cili ėshtė shkruar/koduar nė high-level gjuhė programuese siē i pėrket gjuhėve: C, Java, ose Perl ėshtė vetėm text fajll. i cili konsiston njė koncept tė shumės tė fjalėve nė gjuhėn angleze. Ne kemi pėrdorun disa programe speciale tė quajtura kompajller, ose interpreter/ues pėr tė pėrkthyer njė program nė maqinėn tuaj nė program-ekzekutues dhe tė gatshėm pėr punė. Ajo ėshtė njė text format i cili pėrmban instrukcione tė shkruara nė high-level gjuhė tė programimit qė do tė konvertohet nė formatin binarė pas kompajllimit. Kodi pas kompajllimit quhet kodi binar (binary code) mirėpo programi nė text format tė cilėn shpjeguam mė lartė quhet burimi i kodit (source cod)
Elementi mė i vogėl i njė kodi binar quhet bit apo "from binary digit" i cili mund tė ketė vlerėn apo "value" 0 ose 1.8 ndėrsa half a bye (4bits) ėshtė njė nibble apo cimbisje.
C ėshtė njė relativitet i vogėl i gjuhėve programiese e cila ju bėn tė ndjeheni mė i lirė, ju nuk duhet tė mbani mend shumė komanda tė C-sė qė tė filloni tė programoni nė C. Pėr ato tė cilėt kėrkojnė lehtėsi dhe elegancė nė njė high-level gjuhė programuese, gjuha programuese C ėshtė mė e mira, dhe gjuha mė stabile nė egzistim deri mė tani. Nė fakt C ju lejon tė kontrolloni kompjuterin tuaj nė "hardwer" dhe periferik pėr atė gjuha programuese C ėshtė thirun high-level gjuhė programuese, sepse ju mundėson shumė gjėra tė vlefshme.
Shumė gjuhė tjera tė vlerėsuara si high-level janė bazuara nė C, pėr shembull PERL ėshtė njė gjuhė programuese e cila pėrdorėt nė shumė raste nėpėr World Wide Web (WWW) pėr dizajnimin nė Internet. Perli nė fakt huazon shumė lloje kryesore nga gjuha programuese C. Nė qoftė se ti e kupton C, atėher pėr tė mėsuar PERL tė duhet 1 ditė, sepse kodi ėshtė gati i njejtė. Njė shembull tjetėr ėshtė gjuha programuese quajtur C++ orientuar nga objekti pėr programim shumė lehtė, nė kėtė temė ndėrhyn dhe gjuha programuese JAVA e cila ėshtė shumė e lehtė kur ju dini tė programoni nė C.
C dhe ANSI- standardi.
Nė shumė vite standardi de facto pėr gjuhėn programuese C ishte K&R standardi simbas librit tė C programimit i cili ėshtė shkruar nga Brian Kernighan dhe Dennis Ritchie nė vitin 1978, atėherė ka pasur shumė ndryshime jo-zyrtare pėr tė krijuar gjuhėn programuese C e cila ėshtė prezentuar nė K&R standarde.
Ato janė friguar se do tė humbin portabilitetin e C 'sė, dhe njė grupė vendorėsh dhe programues tė softwerit kėrkuan tė krijojnė ANSI (American National Standards Institute) i cili ėshtė pėr krijimin e standardit C krijuar nė vitin 1989 dhe quajtur si ANSI standard pėr gjuhėn programuese C. Ansi standardi pėr tė zmadhuar C dhe K&R standardet definon njė grupė e cila jep C funkcionet dhe mund tė gjinden nė ANSI C standard library. Tash mė C kompajllerėt veē kanė librarinė standarde dhe kanė tė inkluduara disa kompajllera pėr funkcione speficike.
Hardwer pėr C.
ēfarė do kompjuteri i cili ka mundėsim pėr tė pėrmbajtun njė C kompajller ėshtė nė regull (C kompajlleri duhet tė pėrmbajė dhe ANSI standardin). Mė shumė mund tė keni njė PC nė tavolinėn tuaj me 286PC me disk tė fortė deri mė 50mb, dhe 1mb memorjė(ram) ėshtė njė hardwer minimal pėr tė punuar nė njė kompajller bazuar nėn DOS.
Softwer pėr C.
Nė qoftė se pėrdor njė maqinė nėn Unix atėherė ju vetėm keni kompajller tė inkluduar nė maqinėn tuaj, pra me kėtė preferojmė tė pėrdorni gjuhėn programuese C nėn Unix. Historia Procesi i ndėrmjetsimit njeri-makinė Elementet e gjuhės C++ Para se tė jepen njohuri tė pėrgjithshme mbi rregullat e shkruarjes sė programeve nė gjuhėn C++, duhet tė pėrcaktohen elementet e kėsaj gjuhe, siē janė: tė dhėnat, identifikatorėt, konstantet, variablat, pointerėt, operatorėt dhe shprehjet aritmetikore.
Tė dhėnat
Informatat tė cilat i jepen kompjuterit nė njė formė tė kuptueshme pėr tė, quhen tė dhėna (ang. data). Varėsisht nga natyra e tyre, nė gjuhėn C++ dallohen tipe tė ndryshme tė tė dhėnave.
Nė kolonėn e dytė tė kėsaj tabele shihen diapazonet e vlerave tė mundshme pėr tipet e veēanta tė tė dhėnave, kurse nė kolonėn e tretė tė tabelės janė dhėnė madhėsit e lokacioneve memoruese tė shprehura nė bajta, ku vendosen vlerat numerike pėrkatėse.
Tipet te tė cilat paraqitet shkurtesa int u pėrkasin numrave tė plotė, pėrkatėsisht numrave pėr tė cilėt thuhet se janė numra intexher (ang. integer). Tė dhėnat, tipet e tė cilave fillojnė me fjalėn unsigned, paraqesin numra tė plotė pa parashenjė. Kėshtu, p.sh., nė grupin e tė dhėnave unsigned short int bėjnė pjesė numrat e plotė:
35
2458
54397
Nė kėtė grup tė dhėnash nuk bėjnė pjesė, p.sh., numrat:
74895
-27
i pari sepse ėshtė mė i madh se numri 65535, kurse i dyti sepse ka parashenjė.
Si tė dhėna tė tipit short int, p.sh., llogariten numrat:
3479
-22581
por jo edhe numrat:
34827
-47915
sepse janė jashtė diapazonit pėrkatės.
Tė dhėnat e tipeve float dhe double u pėrkasin numrave jo tė plotė, ose, siē thuhet ndryshe numrave real (ang. real). Kėta numra mund tė shkruhen si numra me pikė fikse dhe si numra me pikė tė lėvizshme. Numra real me pikė fikse janė numrat tė cilėt pėrmbajnė pikė decimale. Tė tillė janė, p.sh., numrat:
35.62
-8549.528
Kurse, numrat me pikė tė lėvizshme janė numrat real tė cilėt shkruhen nė formė eksponenciale. Kėshtu, p.sh., numrat tė cilėt nė matematikė shkruhen:
3.85 * 105
-74.3 * 1012
6345.3961 * 10-8
nė gjuhėn C++ si numra me pikė tė lėvizshme, shkruhen kėshtu:
3.5e5
-74.3e12
6345.3961e-8
Tė dhėnat tekstuale tė cilat pėrmbajnė shkronja, shifra numerike ose simbole tjera, nė kompjuter ruhen si tė dhėna tė tipit karakter. Kėto tė dhėna nė gjuhėn C++ merren si tė dhėna tė tipit char (shih rreshtin e fundit tė tabelės sė dhėnė nė Fig.3.1)
dhe vendosen nė njė bajt. Kompjuterit, tė dhėnat e tilla i jepen duke i shkruar nė thonjėza, si p.sh.:
'a'
'*'
'5'
Informata pėr gjatėsitė e madhėsive tė tipeve tė ndryshme nė kompjuterin nė tė cilin jemi duke i ekzekutuar programert mund tė merret pėrmes operatorit sizeof().
// Programi: bajtat
#include
int main()
{
int a,b,c,d,e,f,g,h,i;
a=sizeof(unsigned short int);
cout << "unsigned short int ......: "
<< a
<< "\n";
b=sizeof(short int);
cout << "short int ...............: "
<< b
<< "\n";
c=sizeof(int);
cout << "int .....................: "
<< b
<< "\n";
d=sizeof(unsigned long int);
cout << "unsigned long int .......: "
<< d
<< "\n";
e=sizeof(long int);
cout << "long int ................: "
<< e
<< "\n";
f=sizeof(unsigned int);
cout << "unsigned int ............: "
<< f
<< "\n";
g=sizeof(float);
cout << "float ...................: "
<< g
<< "\n";
h=sizeof(double);
cout << "double ..................: "
<< h
<< "\n";
i=sizeof(char);
cout << "char ....................: "
<< i
<< "\n";
return 0;
}
Nėse ekzekutohet programi i dhėnė, rezultati mund tė duket si nė vijim:
unsigned short int ......: 2
short int ...............: 2
int .....................: 2
unsigned long int .......: 4
long int ................: 4
unsigned int ............: 4
float ...................: 4
double ..................: 8
char ....................: 1
Stringjet
Vargjet e simboleve tė ndryshėm (shkronjave, numrave dhe simboleve speciale), pėrkatėsisht tekstet e ēfardoshme tė shkruara brenda thonjėzave, quhen stringje dhe llogariten tė dhėna tė tipit string (ang. string). Kėshtu, p.sh., tė dhėna tė tipit string janė:
"Gjuha programuese C++"
"ab1rg"
"y=3*x+4"
Meqė stringjet formohen si vargje tė karaktereve, pėr kėto tė dhėna thuhet edhe se paraqesin stringje tė karakterėve (ang. character string), sepse nė kujtesėn e kompjuterit ruhen si vargje karakterėsh, tė cilave kompjuteri nė fund ua shton edhe karakterin zero (ang. null character) '\0'. Kėshtu, p.sh., vargu i stringut ablrg i marrė mė sipėr si shembull, nė kujtesėn e kompjuterit i pėrmban karakteret: 'a', 'b', '1', 'r', 'g' dhe '\0'.
Vlerat logjike
Nė gjuhėn C++ pėrdoren dy vlera logjike, true (e vėrtetė) dhe false (e pavėrtetė), tė shkruara vetėm me shkronja tė vogla. Vlerat logjike u ndahen variablave gjatė krahasimeve tė ndryshme me qėllim tė ruajtjes sė informatave pėr plotėsim ose mosplotėsim tė kushteve. Kompjuteri kėto dy vlera i ruan si numra tė plotė pozitiv, 0 dhe 1, gjė qė mund tė vėrtetohet nėse shtypen variablat tė cilave u janė ndarė vlera logjike.
Identifikatorėt
Njėsit elementare memoruese nė tė cilat vendosen tė dhėnat dhe rezultatet e programeve emrohen duke pėrdorur identifikator (ang. identifier). Si identifikatorė formohen emrat e konstanteve, variablave, nėnprogrameve dhe strukturave tjera tė krijuara gjatė programimit.
Identifikatorėt formohen si kombinim i shkronjave (a, b, ..., z, A, B, ..., Z), numrave (0, 1, 2, ..., 9) dhe simbolit pėr nėnvizim (_). Simboli i parė nė identifikator mund tė jetė shkronjė ose simboli pėr nėnvizim. Kėshtu, p.sh., si identifikatorė mund tė merren:
dita
Koha5
distanca_mes_rreshtave
TemperaturaDitore
_Fillimi
a234b35
P8
Nuk lejohet qė simboli i parė nė identifikator tė jetė numėr, ose identifikatori tė pėrmbajė simbole speciale (simbole qė nuk janė shkronja ose numra), p.sh., siē janė: !, $, %, +, > etj. Kėshtu, p.sh., gabim do tė zgjidhen si identifikatorė kombinimet e simboleve tė dhėna nė vijim.
4muaj Fillon me numėr
nata+dita E pėrmban simbolin +
ab jeta Pėrmban zbrazėsirė
US$ E pėrmban simbolin $
Libri#Rend E pėrmban simbolin #
%fitimi E pėrmban simbolin %
Shkronjat e alfabetit shqip ė, Ė, ē dhe Ē nuk mund tė pėrdoren gjatė formimit tė identifikatorėve.
Nė gjuhė C++ gjatėsia e identifikatorėve nuk ėshtė e kufizuar. Por, pėrdorimi i identifikatorėve shumė tė gjatė ėshtė jopraktik e ngadonjėherė edhe me probleme gjatė kompilimit.
Fjalėt kyēe tė cilat pėrdoren nė gjuhėn C++ (fjalėt e rezervuara nga gjuha C++) nuk lejohet tė pėrdoren si identifikatorė. Kėshtu, p.sh., si identifikatorė nuk mund tė pėrdoren fjalėt:
else
cout
if
while
sepse janė fjalė tė rezervuara nga gjuha C++.
Simboli pėr nėnvizim mund tė pėrdoret si lidhės gjatė formimit tė identifikatorėve mė tė gjatė, p.sh., kėshtu:
koha_e_bukur
vlera_fillestare_e_perimetrit
distanca_mes_dy_pikave_te_vecanta
Por, praktikohet edhe forma vijuese e formimit tė identifikatorėve tė dhėnė nė shembullin e mėsipėrm:
kohaebukur
vlerafillestareeperimetrit
distancamesdypikavetevecanta
ose edhe forma:
KohaeBukur
VleraFillestareePerimetrit
DistancaMesDyPikaveTeVecanta
Kompileri i gjuhės C++ gjatė formimit tė identifikatorėve i dallon shkronjat e vogla dhe shkronjat e mėdha. Kjo, d.m.th. se, p.sh., nuk merren si identifikator tė njėjtė kombinimet:
dita
Dita
DITA
ditA
Me qėllim tė evitimit tė gabimeve tė mundshme pėr shkak tė dallimit tė madhėsisė sė shkronjave, gjatė programimit nė gjuhėn C++ kryesisht shfrytėzohen shkronjat e vogla.
Ja nje faqe per me shum gjera rreth informatikes www.dituria.tk 
